Mountainbiken is een tak of onderdeel van de wielersport en is ontstaan in de jaren 60 – 70 in Californië. De mountainbikes werden in die tijd nog door de rijders zelf in elkaar gezet. Toen waren het eigenlijk gewoon wegfietsen met een breder frame en een vork zodat men bredere banden kon gebruiken. De mountainbikes werden gebruikt om op ruig en heuvelachtig terrein te kunnen fietsen.
Eind jaren 70, begin jaren 80, kwamen de eerste producenten van mountainbikes op de proppen. De eerste massaproductie van mountainbikes gebeurde door Specialized met een mountainbike met 18 versnellingen.
Ondertussen is het mountainbiken ontzettend hard geëvolueerd tot een belangrijke en populaire tak binnen de wielersport. De bekendste wedstrijden zijn ongetwijfeld de wereldbeker, het wereldkampioenschap en de Olympische spelen als ultiem hoogtepunt.
Ook de mountainbikes zelf zijn er ontzettend hard op vooruit gegaan. Hoewel ze vroeger veel weg hadden van wegfietsen, hebben mountainbikes de dag van vandaag hun eigen typische karakter en uitstraling. Hardtail, full suspension, downcountry, enduro, trail of downhill, er is een enorme diversiteit aan mountainbikes en disciplines wat ook de opkomende populariteit van de laatste jaren bij recreanten grotendeels verklaart.
Door deze grote verscheidenheid krijgt mountainbiken vandaag voor iedereen wel een andere invulling. Terwijl de ene graag door de modder klieft, knalt de andere razendsnel over goed berijdbare singletracks en scheurt nog iemand anders de ruigste trails al slingerend naar beneden.
Toch kunnen we de echte essentie van wat mountainbiken nu precies is meteen uit de naam zelf afleiden. De naam mountainbiken bestaat uit twee delen namelijk “mountain” en “bike”. Het komt er dus op neer dat mountainbiken met een bike en in de bergen gebeurd. En laat dit nu net wat anders zijn dan wat we in België en Nederland gewoon zijn.
Om die reden denken veel mensen dat mountainbiken een wintersport is. Echter blijkt mountainbiken toch een echte zomersport te zijn. Dat kan je afleiden uit het feit dat de wereldbekerwedstrijden altijd in de zomer plaatsvinden. Ook op de olympische zomerspelen zijn er mountainbikecompetities.
Tijdens het voorjaar en de zomer wordt het dan weer iets minder druk in de bossen. Ook dan vinden er toertochten plaats, die vaak iets minder drukbezocht zijn omdat de groep mountainbikers kleiner wordt.
De zomerse toertochten en marathons vinden vaak plaats op heuvelachtiger terrein zoals bijvoorbeeld in de Belgische Ardennen. Ook bepijlde ritten zoals de Stoneman Arduenna mag/kan je bijvoorbeeld enkel maar (officieel) van april tot september rijden.
Iedereen kan van vandaag op morgen beginnen met mountainbiken, je hebt er in principe alleen een mountainbike voor nodig, al is dat in de praktijk zeker en vast niet zo zwart-wit.
